در ادامه سخن از ارتباط صنعت و دانشگاه، لازم می دانم موقعیت کنونی دانشگاه های غرب و خود ما را مقایسه ای داشته باشم.
دانشگاه های غرب: این اطلاعات بر اساس اطلاعات شخصی خود بنده می باشد.
1- نگارنده بنا دارد که به وضعیت دانشگاه های غرب ، بر اساس آن چه خود دیده است بپردازد. محل تحصیل بنده در رتبه بندی جهانی در رتبه حدود 400 قرار دارد، اگر چه دپارتمان برق آن در رتبه اول دانشگاه های اسکاتلند و در رتبه پنجم دپارتمان های برق بریتانیا قرار دارد.
2- همان طور که می دانید در نظام دانشگاهی غرب غیر از اساتید دانشگاه، جمعیت قابل توجهی را محققان در هر دپارتمان تشکیل می دهند. از جامعه محققین دانشگاهی، البته قسمت اعظمی از آن ها را دانشجویان دکتری که شاید از غالب کشورهای دنیا می باشند را تشکیل می دهند. علاوه بر دانشجویان دکتری، بسیاری نیز محققین شاغل در همان دپارتمان هستند که غالب دارای مدرک دکتری می باشند.
در دپارتمانی که دوره دکتری بنده در آن جا بوده ام، حدود 60 عضو هیئت علمی با مرتبه های ( lecturer، senior lecturer، reader، professor، director و founder) شاغل به تدریس و تحقیق می باشند. علاوه بر 200 دانشجوی دکتری و فوق لیسانس ( که غالب آن ها را دانشجویان دکتری تشکیل می دهند)، قریب به 75 نفر ، شاغل به تحقیق به صورت (research assistant ،fellow research یا senior research fellow) می باشند که از این بین حدود 45 نفر دارای مدرک دکتری می باشند.
3- همین دپارتمان دارای 2 موسسه تحقیقاتی (Research Institute )مستقل و نیز سه مرکز تحقیقاتی غیر وابسته به موسسه های تحقیقاتی می باشد. هر کدام از این موسسه های تحقیقاتی می تواند دارای چندین مرکز تحقیقاتی وابسته باشد. بعضی از این مراکز تحقیقاتی و یا موسسه های تحقیقاتی در ارتباط مستقیم با سایر موسسه های تحقیقاتی و مراکز تحقیقاتی در دیگر دانشگاه ها هم می باشند. در مجموع در دپارتمان برق، بیش از ده مرکز تحقیقاتی وجود دارد.
4- تعداد دانشجویان لیسانس این دپارتمان 550 نفر می باشد که در گرایش های زیر شاغل به تحصیل می باشند:
مهندسی کامپیوتر و سیستم های الکترونیک
مهندسی مخابرات دیجیتال و Multimedia
مهندسی سیستم های انرژی الکتریکی
مهندسی الکترومکانیک
مهندسی الکترونیک و سیستم های دیجیتال
مهندسی الکترونیک و الکتریکال
کارشناسی ارشد پیوسته(5 ساله ) مهندسی برق و الکترونیک با مطالعات بازرگانی
کارشناسی ارشد پیوسته (5 ساله ) مهندسی برق و الکترونیک با مطالعات اروپایی
5- اگر به گستردگی حوزه تحقیق موسسات و مراکز تحقیقاتی و نیز شاغلین در حوزه تحقیقات در این این دپارتمان توجه داشته باشید، پی می برید که این همه جز با ارتباط ارگانیک دانشگاه و صنعت امکان پذیر نمی باشد. اگر حدود 300 نفر شاغل در حوزه تحقیق در این دپارتمان را در نظر بگیرید پی می برید که فقط برای تعریف پروژه های آن ها لازمی می آید که یک ارتباط بسیار محکمی میان صنعت و دانشگاه برقرار باشد.
امحل تامین منابع مالی بسیاری از این دانشجویان دکتری و نیز محققین شاغل در دپارتمان ها، گرنتی می باشد که بر اساس قراردادهای تحقیقاتی به دانشگاه ها داده می شود. حتما شنیده اید که دانشجویان می باشند.
6- اخیرا، در بسیاری از دپارتمان ها و مراکز تحقیقاتی وابسته به این دپارتمان ها ، شرکت های وابسته تحقیقاتی و صنعتی وجود دارد که می توانند به صورت مستقیم تولیدات ناشی از تحقیقات دانشگاهی را به صنعت عرضه دارند.
7- اگر به عناوین رشته های تحصیلی که در سطور بالا اشاره کردم، توجه کنید پی می برید که با ایجاد ارتباط صنعت و دانشگاه است که زمینه های جدید تحصیلی خود را نشان می دهد و در نتیجه رشته های تحصیلی جدید تعریف می شوند.
8- باز این سخن را ادامه خواهم داد.